Mieszkanki województwa lubelskiego w wieku 25–64 lata mogą skorzystać z bezpłatnych badań w ramach Programu Profilaktyki Raka Szyjki Macicy finansowanego przez Narodowy Fundusz Zdrowia. Badanie nie wymaga skierowania, jest bezbolesne i można zapisać się na nie poprzez Internetowe Konto Pacjenta (IKP) lub aplikację mojeIKP.
Rak szyjki macicy wykryty na wczesnym etapie jest wyleczalny w ponad 99% przypadków. Niestety każdego roku około 1400 kobiet w Polsce umiera z jego powodu, najczęściej dlatego, że choroba została rozpoznana zbyt późno. Regularne badania profilaktyczne pozwalają wykryć zmiany przedrakowe lub chorobę na wczesnym etapie, kiedy leczenie jest najbardziej skuteczne.
Jakie badania można wykonać w programie
Kobiety kwalifikujące się do programu mogą wybrać jedną z dwóch ścieżek diagnostycznych:
- cytologię klasyczną – wykonywaną co 3 lata
- test HPV HR z genotypowaniem – nowoczesne badanie wykonywane co 5 lat
Test HPV HR umożliwia wykrycie DNA lub RNA wirusa brodawczaka ludzkiego (HPV) o wysokim ryzyku onkogennym. W przypadku dodatniego wyniku, z tego samego materiału wykonywana jest dodatkowo cytologia na podłożu płynnym (LBC).
Jak zapisać się na badanie
Aby skorzystać z programu, nie jest potrzebne skierowanie. Wystarczy:
- zapisać się na badanie poprzez IKP lub aplikację mojeIKP,
- wybrać poradnię ginekologiczno-położniczą lub gabinet położnej POZ realizujący program,
- zgłosić się na badanie w wyznaczonym terminie.
Zgłaszalność w województwie lubelskim
Według danych na 1 lutego 2026 r., zgłaszalność do programu w województwie lubelskim wynosi 13,89% i znacząco różni się w zależności od gminy – od około 5,5% do ponad 47%.
Najwyższe wskaźniki udziału w programie odnotowano w gminach położonych w powiatach:
- łukowskim (Łuków, Stanin, Trzebieszów),
- bialskim (Leśnia Podlaska).
Najniższą zgłaszalność odnotowano natomiast w gminach:
- Sosnówka (powiat bialski),
- Urszulin (powiat włodawski),
- Siedliszcze (powiat chełmski).
Regularne badania profilaktyczne są najskuteczniejszym sposobem wykrywania zmian chorobowych we wczesnym stadium i zwiększają szanse na skuteczne leczenie.